Αρχική Σελίδα

Ψίθυροι | Εκδόσεις Περιοδικών - Εφημερίδων | Ηπείρου 2, 66100 Δράμα | Τηλ: 25210 36 700 | info@psithiri.gr

ΘΕΜΑΤΑ & ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ


Ο Ιππικός Σύλλογος Δοξάτου και η αναβίωση του εθίμου των ιπποδρομιών

Το Δοξάτο φημίζεται για τις ιπποδρομίες του. Είναι ένα πανάρχαιο έθιμο που επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο στις 2 Μαΐου, ημέρα της εορτής του Αγίου Αθανασίου κατά την οποία πανηγυρίζει το Δοξάτο. Η μέρα της πανήγυρης είναι μέρα γιορτής και γλεντιού, όχι μόνο για τους Δοξατιανούς αλλά και για τους κατοίκους της γύρω περιοχής. Ο ιπποδρομίες του Δοξάτου που πλέον γίνονται με άλογα ιπποδρομίου συγκεντρώνουν κάθε χρόνο πλήθος κόσμου από την ευρύτερη περιοχή.

 

 

Οι Ιπποδρομίες του Δοξάτου, είναι ένα έθιμο που οι ρίζες του χάνονται στα βάθη των αιώνων. Αποτελούν, αναπόσπαστο στοιχείο της παράδοσης του ιστορικού Δήμου, και από τα κορυφαία πολιτιστικά γεγονότα της Δράμας. Τα στοιχεία που υπάρχουν, δείχνουν πως κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας, οι ιπποδρομίες είχαν τη μορφή του ανταγωνισμού μεταξύ Ελλήνων και Τούρκων και έδιναν τη δυνατότητα στα Ελληνόπουλα, να επιδεικνύουν τις αρετές τους στην ιππασία, καθώς και την τεχνική και δεξιοτεχνία τους, στο να ελέγχουν τα άλογα καταλλήλως.

Η παράδοση

Στην εποχή του Μακεδονικού αγώνα, οι ιπποδρομίες του Δοξάτου, αποτελούσε το καλύτερο πρόσχημα για τη συνάντηση των οπλαρχηγών από την ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μακεδονίας, με στόχο τον συντονισμό της δράσης τους στον αγώνα για την απελευθέρωση της Μακεδονίας. Επιπλέον, η διεξαγωγή των ιπποδρομιών στο Δοξάτο, είχε φυσικά άμεση σχέση με την εργασία των κατοίκων και τη φυσιογνωμία της περιοχής. Καπνοπαραγωγικό χωριό κατά βάση, από την εποχή του μεσοπολέμου μέχρι και το 1967 περίπου, είχε 1200 άλογα, που στην πλειοψηφία τους ήταν εργαλεία της δουλειάς των κατοίκων. Ανάλογος αριθμός αλόγων υπήρχε και στα γύρω χωριά. Στις ιπποδρομίες λοιπόν που γίνονταν τότε η συμμετοχή ήταν, μεγάλη και κυρίως από ντόπιους κατοίκους. Η δεύτερη μέρα του Μάη, ήταν ημέρα διεξαγωγής των ιπποδρομιών, μια μέρα ορόσημο για το Δοξάτο μέχρι της ημέρες μας. Όπως θέλει το έθιμο το οποίο διατηρείται μέχρι σήμερα, τα άλογα που συμμετέχουν στις ιπποδρομίες, την παραμονή των αγώνων, παρελαύνουν σε κεντρικό δρόμο του χωριού, υπό τους ήχους, ζουρνάδων και νταουλιών και φυσικά, μπρος σ΄ένα ατέλειωτο πλήθος, που γνωρίζει πολύ καλά τι εστί διασκέδαση.

Το έθιμο

Μετά τις κούρσες, οι συγγενείς και οι φίλοι του νικητή, τρέχουν μόλις τερματίσει το άλογο να σπάσουν ένα αυγό στο μέτωπό του, για να μην τον πιάσει το κακό μάτι, να βάλουν το χαϊμαλί με τα δόντια αγριογούρουνου ή τις χάντρες ή να σταυρώσουν στο μέτωπο του αλόγου κόκκινη μπογιά. Παλαιότερα, οι νικητές καβαλάρηδες, πάνω στ΄άλογα τους, κατευθύνονταν από το χώρο του τερματισμού στην εκκλησία του χωριού, όπου τους περίμεναν αυτοί που δεν είχαν πάει στις ιπποδρομίες. Τα άλογα είχαν στη ράχη του, το παραδοσιακό ταπί, ένα χαλί που έδιναν και εξακολουθούν να δίνουν ακόμη στα άλογα του νικούν. Εκεί, οι νικητές έπαιρναν το έπαθλό τους, που ήταν ένα αρνί. Το έβαζαν στον ώμο και γυρνούσαν στο χωριό, σαν να έκαναν το γύρο του θριάμβου, όπως οι νικητές στην αρχαία Ελλάδα. Αρνιά όμως ήταν και οι προσφορές κάποιων κατοίκων, προς την εκκλησία που είχε την ευθύνη της διοργάνωσης του πανηγυριού και των ιπποδρομιών. Το καλύτερο αρνί και τα αρνιά που μαζεύονταν, πέρα από το έπαθλο που δίνονταν σε κάθε αναβάτη, έβγαιναν στη δημοπρασία. Μάλιστα, το αρνί που έψηναν όποιος το τύχαινε θεωρούνταν ο τυχερός της χρονιάς.

Η ίδρυση του Συλλόγου

Η αστικοποίηση της περιοχής του Δοξάτου, τα σύγχρονα μέσα και εργαλεία που αντικατέστησαν τα ζώα στις αγροτικές ασχολίες, είχε ως αποτέλεσμα τη μείωση των αλόγων της περιοχής. Μια μείωση που επηρέασε καταλυτικά και το πανάρχαιο έθιμο των ιπποδρομιών, που την εποχή εκείνη διεξάγονταν με αγροτικά άλογα. Αυτός ήταν και ο βασικός λόγος, πέρα από την αγάπη και το μεράκι των κατοίκων, στο να προχωρήσουν στην ίδρυση ενός Συλλόγου που θα διαφύλασσε το έθιμο. Έτσι, το 1982 με πρωτεργάτες τον Σταύρο Δαϊλάκη, τον Γιώργο Θεοφανίδη, τον Κώστα Κερμάνη και άλλους κατοίκους της περιοχής, ιδρύθηκε ο Ιππικός Σύλλογος Δοξάτου, ο οποίος και κατάφερε, μέσα σε δύσκολες συνθήκες, να κρατήσει ζωντανό το έθιμο και ταυτόχρονα χρόνο με το χρόνο να το αναβαθμίζει καθιερώνοντας το στη συνείδηση των κατοίκων του νομού αλλά και της ευρύτερης περιοχής. Ο Σύλλογος στεγάζεται ανατολικά του χειμάρρου, σ΄ ένα όμορφο χώρο διαμορφωμένα πρόσφατα, ο οποίος και αποτελεί πόλο έλξης για πολύ κόσμο. Αρχικά οι ιπποδρομίες διεξάγονταν σε άλλο χώρο κοντά στα κεραμοποιία της περιοχής, ο οποίος και δεν ήταν ο πλέον κατάλληλος, παρόλα αυτά κάθε χρόνο στις 2 Μαΐου οι ιπποδρομίες έδιναν δυναμικά το παρόν τους.

Οι εγκαταστάσεις

Σήμερα ο Ιππικός Σύλλογος στις νέες του εγκαταστάσεις έχει 15 στάβλους τους οποίους και διαθέτει στους λάτρεις του αθλήματος, οι οποίοι έχουν πλέον στις ιδιοκτησίες τους ιπποδρομιακά άλογα. Μπορεί οι εγκαταστάσεις να είναι σαφώς καλύτερες, να έχει πλέον ένα καλό καθαρό δρόμο για τις ιπποδρομίες, αλλά και ένα χώρο πάντοκ όπου μπορούν μικροί και μεγάλοι να απολαμβάνουν μια βόλτα με το άλογο, ωστόσο, για την περεταίρω αναβάθμιση του, απαιτούνται κι άλλες παρεμβάσεις, το κόστος των οποίων αδυνατεί να επωμισθεί ο σύλλογος. Το 2005 ο Σταύρος Δαϊλάκης βοήθησε στο να δοθεί μια επιχορήγηση της τάξεως των 30 χιλιάδες ευρώ, από τον τότε υφυπουργό αθλητισμού κ. Γ. Ορφανό. Με τα χρήματα αυτά κατασκευάστηκαν νέες σταβλικές εγκαταστάσεις, χώροι υποδοχής, γραφεία, βοηθητικοί χώροι, αλλά και ο χώρος πάντολ τον οποίο συχνά πυκνά επισκέπτονται σχολεία και σύλλογοι για ιππασία. Πρόκειται για έναν πανέμορφο χώρο κάτω από τις φυλλωσιές των δέντρων, που χαρίζει μοναδικές εμπειρίες στους επισκέπτες.

Κυκλικός ιππόδρομος

Στόχος του Συλλόγου είναι η δημιουργία ενός νέου κυκλικού ιπποδρομίου, το οποίο και θα συμβάλλει στην ανάπτυξη των ιπποδρομιών στη Β. Ελλάδα, μιας και δεν υπάρχουν αντίστοιχες εγκαταστάσεις στην ευρύτερη περιοχή.

Για το σκοπό αυτό ο νυν πρόεδρος του Συλλόγου ο κ. Νίκος Ξανθόπουλος, έχει κάνει τις ανάλογες επαφές με την Τοπική Αυτοδιοίκηση, την Περιφέρεια, αλλά και τον Ιππόδρομο Αθηνών. Όλοι εμφανίζονται θετικοί, πλην όμως η οικονομική συγκυρία βάζει «φρένο» στην επίτευξη του στόχου.Για την κατασκευή ενός κυκλικού ιπποδρομίου, απαιτείται ένας σημαντικός αριθμός στρεμμάτων. Ο σύλλογος μέχρι στιγμής μπορεί να διαθέσει για τον σκοπό αυτό κάποια στρέμματα, όμως δεν επαρκούν και για το λόγο αυτό θα πρέπει τα υπόλοιπα να δοθούν από τον Δήμο του Δοξάτου. Με την κατασκευή ενός κυκλικού ιπποδρομίου οι θεατές θα μπορούν να απολαμβάνουν τις διαδρομές από την εκκίνηση των αλόγων έως και τον τερματισμό τους, κάτι που σήμερα δεν είναι εφικτό.Πάντως, αν κάποια στιγμή στο μέλλον επιτευχθεί ο στόχος αυτός και το δρώμενο συνδεθεί και με την ιστορία που θέλει τον Μ. Αλέξανδρο να είχε στην περιοχή τα εκτροφεία των αλόγων του, σε συνδυασμό με την άρρηκτα συνδεδεμένη ζωή των κατοίκων με το άλογο εδώ και αιώνες, τότε θα μπορούσε να μετατραπεί σένα άριστο τουριστικό προϊόν το οποίο πουλώντας το ανάλογα, θα επιφέρει σημαντικά οφέλη στην τουριστική ανάπτυξη της περιοχής.Επίσης ένας άλλος τομέας στον οποίο δίνεται ιδιαίτερη βαρύτητα από το Σύλλογο είναι η υλοποίηση ενός προγράμματος θεραπευτικής ιππασίας το οποίο και θα εξυπηρετήσει τα μέγιστα στα άτομα με κινητικά προβλήματα και θα επιφέρει έσοδα στο σύλλογο.

Η φροντίδα των αλόγων

Το να έχεις κάποιος στην κατοχή του ένα άλογο ιπποδρομίου δεν είναι μια εύκολη υπόθεση. Το κόστος συντήρησης του είναι αρκετά μεγάλο. Ουσιαστικά πρόκειται για ένα δαπανηρό χόμπι και ταυτόχρονα ιδιαίτερα μαγευτικό και γοητευτικό. Την περίοδο των ιπποδρομιών οι ιδιοκτήτες των αλόγων φέρνουν επαγγελματίες αναβάτες για τη διεξαγωγή των ιπποδρομιών, γεγονός που επιβαρύνει ακόμη περισσότερο το κόστος. Παράλληλα το άλογο για να έχει μια καλή απόδοση χρειάζεται συγκεκριμένη προετοιμασία η οποία γίνεται από ειδικούς. Αναβάτες και άλογα είναι δύο αθλητές που για να έχουν ένα καλό αποτέλεσμα χρειάζεται να έχουν μεταξύ τους μια άριστη σχέση, η οποία αποκτιέται με τη συχνή επαφή και φροντίδα. Ο Ιππικός Σύλλογος Δοξάτου κρατά τα πρωτεία στην ΑΜΘ. Τα άλογα του συμμετέχουν πέρα από την ετήσια εκδήλωση στις 2 Μαΐου και σε ιπποδρομίες στην Επανομή Θεσσαλονίκης και στη Νιγρίτα Σερρών.

Μέσα στους μελλοντικούς στόχους του Συλλόγου είναι:

1.Η περαιτέρω αξιοποίηση του περιβάλλοντος χώρου

2.Η δημιουργία κέντρου πληροφόρησης και ενημέρωσης επισκεπτών σε θέματα τουρισμού του Δήμου και της ευρύτερης περιοχής. Με θέμα το άλογο και τις ιπποδρομίες, τη συμβολή του στην καλλιέργεια του καπνού και την ιστορία του τόπου.

3.Η δημιουργία υποδομών για θεραπευτική ιππασία.

4.Η δημιουργία ενός συνεδριακού κέντρου

5.Η οργάνωση ιππικών αγώνων, ιππικής δεξιοτεχνίας και αγώνων Dressage

6.Η δημιουργία ιπποφορβείου και προσπάθεια διατήρησης και διάσωσης της ντόπιας φυλής, παλιού αγροτικού αλόγου Δοξάτου.

7.Η συντήρηση και διαρκή ενημέρωση της ιστοσελίδας και των Blogs με θέμα το άλογο.

8.Εκδόσεις και φυλλάδια για την προβολή του αλόγου και του Ιπποδρόμου Δοξάτου.

9.Φωτογραφικό λεύκωμα με θέμα το άλογο και τις ιπποδρομίες Δοξάτου

10.Διοργάνωση πολιτιστικών εκδηλώσεων.

 

Αφήστε το σχόλιό σας