Αρχική Σελίδα

Ψίθυροι | Εκδόσεις Περιοδικών - Εφημερίδων | Ηπείρου 2, 66100 Δράμα | Τηλ: 25210 36 700 | info@psithiri.gr

ΘΕΜΑΤΑ & ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ


Ποδήλατο: Ένα περίεργο όχημα νέας αντίληψης

1 σχόλιο

Ποδήλατο, ένα δίτροχο όχημα, που κινείται με την μυϊκή δύναμη των ποδιών. Μεταφορικό μέσο προπολεμικά, παιχνίδια για τα παιδιά της σύγχρονης κοινωνίας, ενώ σήμερα επιχειρείτε από τους εραστές του η επανένταξη του στη καθημερινότητα των ενηλίκων, ως μέσω μεταφοράς.

Εύκολο, εύχρηστο, ανέξοδο και πολύ πρακτικό για μετακινήσεις μέσα στην πόλη, όπου το κυκλοφοριακό πρόβλημα αποτελεί τον επ' αριθμόν ένα παράγοντα δημιουργίας στρες και άγχους, αποτελεί τη λύση για την αντιμετώπιση του κυκλοφοριακού προβλήματος των μεγαλουπόλεων.
Κάποτε το αυτοκίνητο αποτελούσε είδος πλουτισμού, στην πορεία έγινε ταυτίσιμο με τη κάθε είδους μετακίνηση των πολιτών, για να μετεξελιχτεί σε μέσω εξάρτησης δημιουργώντας πλειάδα προβλημάτων στους ιδιοκτήτες του, στους πολυσύχναστους δρόμους του κέντρου.
Σήμερα ο σύγχρονος πολίτης απεξαρτημένος από τα κόμπλεξ του παρελθόντος και αναγνωρίζοντας το σημαντικό και χρηστικό παράλληλα ρόλο που μπορεί να διατελέσει η χρήση του ποδηλάτου στη ζωή του, αποφάσισε να το επανεντάξει στη ζωή του.

Μπορεί το ποδήλατο να διεκδικεί με αξιώσεις τη θέση του στον πίνακα των μεταφορικών μέσων, ωστόσο για να μπορέσει να συνυπάρξει μ' αυτά, αλλά και να τα ανταγωνιστεί θα πρέπει να συντρέξουν δύο βασικές προϋποθέσεις.
Κύρια θα πρέπει οι οδηγοί των ΙΧ αυτοκινήτων, να σέβονται τους ποδηλάτες στους δρόμους. Θα πρέπει παράλληλα να υπάρχουν ειδικές λωρίδες κυκλοφορίας για τα ποδήλατα, προκειμένου να μην ενοχλούν τη συνεχόμενη ροή των οχημάτων, αλλά και για την ασφάλεια των αναβατών.
Είναι όμως δυνατών αυτές οι προϋποθέσεις να υπάρξουν; Είναι πρόθυμη η κοινωνία να παραχωρήσει χώρο στα ποδήλατα και τους αναβάτες τους; Και από την άλλη, έτσι όπως έχει δομηθεί, εδώ και δεκαετίες το οικιστικό κέντρο των πόλεων, είναι εφικτή η δημιουργία ποδηλατολωρίδων;

Σε κάποιες περιπτώσεις ενδεχομένως ναι, σε κάποιες πάλι όχι. Όπως και να έχει όμως το ποδήλατο στις μέρες μας αποτελεί για πολύ καλή και πρακτική λύση για τις σύντομες μετακινήσεις των πολιτών στο κέντρο των πόλεων.
Τα τελευταία χρόνια μια ομάδα φίλων του ποδηλάτου έχει καθιερώσει τις ποδηλατοβόλτες στο κέντρο της πόλης σε μια προσπάθεια ευαισθητοποίησης και ενεργοποίησης των πολιτών για την εξεύρεση μιας βιώσιμη συνύπαρξης ανάμεσα στους ποδηλάτες και τους οδηγούς των αυτοκινήτων, ενώ οι όλο και αυξανόμενη αυτή ομάδα, στέλνει, με το δικό της τρόπο, μήνυμα προς τους κυβερνώντες, πως όχι απλά θα πρέπει να βρουν τρόπους ικανοποίησης των αιτημάτων τους, αλλά να γίνουν και οι ίδιοι ενεργοί πολίτες προς την κατεύθυνση αυτή.
Να σημειωθεί πάντως ότι το εγχείρημα επιβίωσης του ποδηλάτου, σε μια πόλη παραδομένη εδώ και δεκαετίες στα αυτοκίνητα, αποτελεί άθλο. Ωστόσο, οι ποδηλάτες, πέρα από την άθληση του σώματος τους, και την οικονομία στο πορτοφόλι τους, γίνονται καθημερινά κοινωνοί ανεπανάληπτων εμπειριών. Καταφέρνουν να γίνονται πιο κοινωνικοί, πιο προσιτοί και ανθρώπινοι, σε μια εποχή αποξένωσης και απομόνωσης. Δεν υπάρχει περίπτωση να μη διασταυρωθούν στο δρόμο ποδηλάτες και να μη χαιρετηθούν, να μη βοηθήσει ο ένας τον άλλο, και ας είναι άγνωστοι μεταξύ τους.

Έχουν καταφέρει να κάνουν το ποδήλατο μόδα, όταν κάποτε το να κυκλοφορείς στο δρόμο με ποδήλατο ήταν συνώνυμο του γραφικού.
Κάνοντας ποδήλατο στην πόλη, την βλέπεις με άλλο μάτι, βλέπεις τις ομορφιές της, τριγυρνάς στις γειτονίες της, που διαφορετικά θα τις απέφευγες για ευνόητους λόγους, ανακαλύπτεις πράγματα που με το αυτοκίνητο δεν θα τα πρόσεχες ποτέ, νοιώθεις τον αέρα να σου χαϊδεύει το πρόσωπο, νοιώθεις ελεύθερος. Με μια λέξη είναι μαγεία.

Ιστορία του ποδηλάτου
Δεν υπάρχει συγκεκριμένη χρονολογία στην οποία να αποδίδεται η εφεύρεση του ποδηλάτου, επομένως ούτε συγκεκριμένος «εφευρέτης» αυτού. Πολύ πριν την εμφάνιση κάποιας κατασκευής παρόμοιας με ένα τυπικό σύγχρονο ποδήλατο, έχει καταγραφεί ένα ποικίλο φάσμα οχημάτων που εκμεταλλεύονταν μόνο τη μυϊκή δύναμη του αναβάτη τους. Μία από τις κατασκευές αυτές, που από πολλούς θεωρείται ο πρόγονος του ποδηλάτου, ήταν η «draisienne». Η «draisienne» κατασκευάστηκε από το Γερμανό βαρώνο Καρλ Φον Ντράις, το 1817 (η ονομασία «draisienne» αποτελεί γαλλική απόδοση του ονόματος του κατασκευαστή της). Η «draisienne» ήταν σχεδόν εξ' ολοκλήρου κατασκευασμένη από ξύλο. Μη διαθέτοντας πετάλια, ο αναβάτης την έθετε σε κίνηση σπρώχνοντας με τα πόδια του προς τα πίσω. Η κατασκευή του Φον Ντράις έγινε γνωστή και ως hobby-horse, αντανακλώντας την πεποίθηση των οπαδών της ότι θα αντικαθιστούσε το βασικό μεταφορικό μέσο του 19ου αιώνα, το άλογο.

Το 1839, ο Σκωτσέζος σιδηρουργός Κιρκπάτρικ Μακμίλαν σχεδιάζει την «velocipede». Ο Μακμίλαν βελτίωσε την κατασκευή του Φον Ντράις, εισάγοντας τη χρήση των πεταλιών, συνδεδεμένων με ράβδους με τον οπίσθιο τροχό. Με αυτό τον τρόπο, ο αναβάτης δεν ήταν πλέον αναγκασμένος να φέρνει τα πόδια του σε επαφή με το έδαφος, κάτι που περιόριζε σημαντικά την ταχύτητα του οχήματος. Είκοσι χρόνια αργότερα, το 1860, ο Γάλλος Πιέρ Μισώ αλλάζει το σχέδιο της «velocipede», συνδέοντας τα πετάλια απευθείας με τον μπροστινό τροχό. Αργότερα, ο Μισώ θα εισάγει τη χρήση συμπαγούς καουτσούκ στους τροχούς, δείχνοντας ουσιαστικά το δρόμο προς τα γνωστά στις μέρες μας λάστιχα. Το 1870 οι Βρετανοί Τζέιμς Στάρλεϋ και Γουίλλιαμ Χίλμαν σχεδιάζουν ένα ποδήλατο με αρκετά μεγαλύτερο μπροστινό τροχό. Με αυτό τον τρόπο καταφέρνουν την εκπληκτική, για την εποχή, ταχύτητα των 24 χλμ/ώρα. Το μοντέλο που κατασκεύασαν ονομάστηκε «ariel» και ήταν το πρώτο ποδήλατο εξ' ολοκλήρου κατασκευασμένο από μέταλλο. Βασικό μειονέκτημα του μεγέθους του μπροστινού τροχού του ariel αποτελούσε η ιδιαίτερα υψηλή θέση της σέλας που, λόγω της φτωχής κατανομής βάρους, είχε ως αποτέλεσμα τη μείωση της ασφάλειας του αναβάτη.

Στην Αγγλία, στα χαρακτηριστικά ποδήλατα με μεγάλο μπροστινό τροχό, αποδόθηκε η χαϊδευτική ονομασία «penny-farthings». Η αιτία βρίσκεται στην παρομοίωση του μεγέθους των τροχών ενός τέτοιου ποδηλάτου με τα νομίσματα της εποχής: Ο μεγάλος μπροστινός τροχός δίπλα στον μικρό οπίσθιο, θύμιζε το μεγάλο νόμισμα του ενός penny δίπλα σε αυτό του ενός farthing. Τα επόμενα χρόνια, μια σειρά ενδιαφερουσών ιδεών και εφευρέσεων εφαρμόζονται στο ποδήλατο, βελτιώνοντας το συνεχώς: η μετάδοση κίνησης μέσω αλυσίδας, η χρήση ταχυτήτων, τα φρένα, ο ‘κούφιος' σκελετός, το ‘δυναμό' και η σαμπρέλα αποτελούν τις πλέον χαρακτηριστικές αυτών των εφευρέσεων. Για παράδειγμα, μετά την εισαγωγή της αλυσίδας και των ταχυτήτων, δεν υπήρχε η ανάγκη ένα ποδήλατο να διαθέτει μεγάλου μεγέθους μπροστινό τροχό προκειμένου να κατορθώνει μεγάλες ταχύτητες. Έτσι, το 1885 είναι η χρονιά που κατασκευάζεται το μοντέλο «rover», που συχνά χαρακτηρίζεται ως το πρώτο σύγχρονο ποδήλατο. Κατασκευαστής του ήταν ο Τζον Κεμπ Στάρλεϋ, ανιψιός του Τζέιμς Στάρλεϋ.

Η επιστροφή σε μικρότερου μεγέθους τροχούς βελτίωσε σημαντικά την άνεση με την οποία κανείς θα μπορούσε πλέον να κάνει ποδήλατο. Ως φυσικό επακόλουθο, τα τελευταία χρόνια του 19ου αιώνα το ενδιαφέρον του αγοραστικού κοινού για το ποδήλατο έχει αυξηθεί κατακόρυφα. Με το πέρασμα στον 20ο αιώνα ένας μεγάλος αριθμός ποδηλατικών λεσχών κατακλύζει και τις δύο πλευρές του ατλαντικού ωκεανού, αντικατοπτρίζοντας την καινούργια μόδα. Παράλληλα, εμφανίζονται οι πρώτες βιομηχανίες κατασκευής ποδηλάτων. Ως παράδειγμα μπορεί να αναφερθεί η βιομηχανία Raleigh, η οποία λίγα χρόνια μετά την ίδρυσή της έφτασε να παράγει περίπου 30.000 ποδήλατα το χρόνο. Ιδρυτής της ήταν ο Άγγλος Φρανκ Μπάουντεν. Μέσα στο πρώτο μισό τα μέσα του 20ου αιώνα, το ποδήλατο έχει γίνει το βασικό μέσο μετακίνησης για εκατομμύρια κατοίκους του πλανήτη. Ιδιαίτερα βοηθητική προς αυτή την κατεύθυνση ήταν η επαφή πολλών υπανάπτυκτων χωρών με τις ευρωπαϊκές χώρες, λόγω της αποικιοκρατίας. Από την άλλη πλευρά βέβαια, η ανάπτυξη των μηχανοκίνητων μέσων μεταφοράς είχε ως αποτέλεσμα να μειωθεί αρκετά το ενδιαφέρον για το ποδήλατο σε αρκετές ανεπτυγμένες χώρες. Εξαίρεση αποτελούν ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Γερμανία, η Δανία και η Ολλανδία, στις οποίες η χρήση του ποδηλάτου διατηρήθηκε σε υψηλά επίπεδα.

Στην Ελλάδα το πρώτο ποδήλατο ήρθε το 1885, ενώ το 1890, τη χρονιά ίδρυσης της Διεθνούς Ποδηλατικής Ομοσπονδίας, έγιναν οι πρώτοι ποδηλατικοί αγώνες. Το πρώτο ποδηλατοδρόμιο της χώρας κατασκευάζεται στην Αθήνα για τις ανάγκες των πρώτων Ολυμπιακών Αγώνων, Πρόκειται για το μετέπειτα ποδοσφαιρικό Γήπεδο Καραϊσκάκη. Στους Αγώνες του 1896 οι ποδηλάτες Κωνσταντινίδης και Παρασκευόπουλος αναδεικνύονται Ολυμπιονίκες στα δύο αγωνίσματα ποδηλασίας (85 και 320 χιλιόμετρα αντίστοιχα).

50 καλοί λόγοι υπέρ της ποδηλασίας
1. Τα ποδήλατα αυξάνουν την κινητικότητα για αυτούς που δεν έχουν πρόσβαση σε μηχανοκίνητη μετακίνηση
2. Τα ποδήλατα αυξάνουν την κινητικότητα για αυτός που δεν έχουν μπορούν να οδηγήσουν αυτοκίνητο
3. Τα ποδήλατα αυξάνουν την κινητικότητα για αυτούς που δεν μπορούν να ανταπεξέλθουν οικονομικά στη μηχανοκίνητη μετακίνηση.
4. Τα ποδήλατα αυξάνουν την κινητικότητα για αυτούς που δεν θέλουν να οδηγήσουν μηχανοκίνητα οχήματα.
5. Η ποδηλασία είναι ο πιο αποδοτικός τρόπος μετακίνησης που εφευρέθηκε ποτέ.
6. Με την ποδηλασία αθλείσαι
7. Γλυτώνεις χρήματα που θα ξόδευες για μετακίνηση
8. Μειώνει το στρες
9. Η ποδηλασία είναι θεραπευτική για το Μυαλό και το Πνεύμα
10. Η ποδηλασία είναι θεραπευτική για το Σώμα
11. Η μετακίνηση σας θα είναι το καλύτερο κομμάτι της ημέρας σας αντί το χειρότερο
12. Η ποδηλασία αυξάνει την αυτοεκτίμηση
13. Γλιτώστε τα χρήματα για το γυμναστήριο, αθληθείτε πηγαίνοντας στη δουλειά σας
14. Η ποδηλασία είναι ευεργετική για το Σώμα
15. Η ποδηλασία έχει πολύ χαμηλό αντίκτυπο στο περιβάλλον
16. Το να ποδηλατείς στη γειτονιά σου είναι ένας πολύ καλός τρόπος να συναντήσεις τους γείτονες σου
17. Η συντροφικότητα των ποδηλατών είναι ένας θαυμάσιος τρόπος να συναντήσεις έναν ευγενικό/α ξένο/η με παρόμοια ενδιαφέροντα
18. Οι ποδηλάτες μπορούν να αγνοούν τις ενημερώσεις για την κίνηση στους δρόμους
19. Αισθανθείτε την ευχαρίστηση που προσφέρει να προσπερνάτε ένα μποτιλιάρισμα από τη λεωφοριολωρίδα
20. Προβλέψιμοι χρόνοι μετακίνησης
21. Ευκολότερο παρκάρισμα
22. Πραγματικά τζάμπα παρκάρισμα
23. Μετακίνηση πόρτα - πόρτα, δεν χρειάζεται να παρκάρεις 8 στενά παρακάτω.
24. Μειώνει τη ζήτηση για χώρους πάρκινγκ
25. Μειώνει την κατανάλωση ενέργειας
26. Επιβραδύνει το Φαινόμενο του θερμοκηπίου
27. Μειώνει τη ρύπανση του αέρα -οι ποδηλάτες δεν έχουν εξατμίσεις
28. Μειώνει τη ρύπανση των υδάτων -τα ποδήλατα δεν στάζουν υγρά φρένων, αντιψυκτικά, λάδια κλπ
29. Μείωση της ηχορύπανσης -ακόμα και χωρίς σιγαστήρα τα ποδήλατα είναι ήσυχα
30. Μειώνει τη φθορά των δρόμων - παρόλο που ο ποδηλάτης αισθάνεται ότι σηκώνει το βάρος του κόσμου στους ώμους του
31. Ένα ταξίδι 6 χιλιομέτρων γλυτώνει τον αέρα που αναπνέουμε από 6.5 κιλά ρύπους
32. Το 40% όλων των μετακινήσεων είναι σε μια απόσταση το πολύ 4 χιλιομέτρων από το σπίτι.
33. Προλαμβάνεις και διαμαρτύρεσαι για τους εγκεκριμένους φόνους (ανθρωποκτονίες από μηχανοκίνητα) υπεύθυνων πολιτών
34. Το μικρό μέγεθος των ποδηλάτων μειώνει τη κυκλοφοριακή συμφόρηση
35. Πάνω από 30% της ατμοσφαιρικής ρύπανσης προέρχεται από τα αυτοκίνητα
36. Μειώνει την ανάγκη για να περισσότερο μπετό και άσφαλτο
37. Είναι πιο εύκολο να αλλάζεις τη διαδρομή σου με το ποδήλατο
38. Η ποδηλασία βελτιώνει την καρδιοαγγειακή υγεία
39. Περισσότερος μυικός τόνος, αύξηση της ωστικής μάζας, πιο καθαρό δέρμα
40. Οι πιο υγιής άνθρωποι έχουν μικρότερα έξοδα υγείας
41. Οι νέοι ποδηλάτες μπορούν να περιμένουν να χάσουν 6 κιλά τον πρώτο χρόνο ποδηλασίας
42. Η άσκηση αυξάνει την διάθεση σας να κάνετε πράγματα
43. Η ποδηλασία σου δίνει περισσότερο αέρα από ότι η σάουνα και μπορείς ακόμα να ιδρώσεις και να καθαρίσεις τους πόρους σου
44. Η ποδηλασία είναι μια άδεια να ντύνεσαι περίεργα και να αισθάνεσαι ωραία
45. Η αστική ποδηλασία σε διατηρεί ταπεινό (χωρίς έπαρση)
46. Η ποδηλασία είναι μια δραστηριότητα ζωής (για όλη σου τη ζωή)
47. Την ποδηλασία μπορείς να την απολαύσεις σε μια μεγάλη ποικιλία τόπων
48. Την ποδηλασία μπορείς να την απολαύσεις σε μια μεγάλη ποικιλία κλιμάτων
49. Το ποδήλατο είναι ένα σπουδαίο μέσο για να δεις τον κόσμο
50. Η ποδηλασία είναι απόλαυση

Τι ζητούν-διεκδικούν οι ποδηλάτες
*Ποδηλατόδρομους για να κινούνται με ασφάλεια
*Ποδηλατόδρομοι στο αστικό δίκτυο είναι ένα δίκτυο το οποίο χρησιμοποιείται κατά κανόνα από ποδηλάτες. Συνήθως ακολουθούν παράλληλα το λοιπό οδικό δίκτυο και ο διαχωρισμός του γίνεται είτε με διαγράμμιση είτε με ειδική επίστρωση. Οι ποδηλάτες είναι υποχρεωμένοι να υπακούν στους κανόνες του κώδικα οδικής κυκλοφορίας (φανάρια,απαγορευτικές πινακίδες, πινακίδες προειδοποίησης κλπ.)
*Με τους ποδηλατόδρομους τα πλεονεκτήματα είναι κινητικότητα, ευεξία, οικονομία, καθαρό περιβάλλον.
*Να προωθηθεί ο συνδυασμός ποδηλάτου-μέσων μαζικής μεταφοράς
*Να επιτραπεί η είσοδος ποδηλάτων στους συρμούς του ΟΣΕ. Οι συρμοί του ΟΣΕ που μεταφέρουν ποδήλατα είναι όλο και λιγότεροι και η Ελλάδα βρίσκεται στην τελευταία θέση της Ευρώπης ως προς την πρόσβαση ποδηλάτων στα τρένα. Το αίτημα αφορά όλους εκείνους (Έλληνες και ξένους) που θέλουν να ταξιδεύουν στην Ελλάδα χωρίς να χρησιμοποιήσουν Ι.Χ. Τα ποδήλατα μεταφέρονται εδώ και δεκαετίες στα τρένα της Ευρώπης.
*Να αναθεωρηθεί ο δυσμενής για το ποδήλατο, αναχρονιστικός Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας
Ο ελληνικός Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας δεν λαμβάνει υπόψη το ποδήλατο και δεν περιέχει ειδικά σήματα κυκλοφορίας που να ρυθμίζουν την κυκλοφορία ποδηλάτων. Η λογική του Κ.Ο.Κ. πρέπει να αλλάξει ώστε να προστατεύει και να προωθεί την μετακίνηση με ποδήλατο.
*Να δοθούν οικονομικά κίνητρα για την προμήθεια ποδηλάτου
Υβριδικά αυτοκίνητα που καταναλώνουν ελαφρώς λιγότερη βενζίνη από τα συμβατικά επιβραβεύονται με την κατάργηση των τελών κυκλοφορίας. Το ποδήλατο, το πιο καθαρό και ήπιο μέσο μετακίνησης εξακολουθεί να πληρώνει ΦΠΑ 23%, αντί του 4,5% όπως θα έπρεπε.

 


Σχόλια (1)

angel - Δευτέρα 1 Σεπτεμβρίου 2014 στις 20:58
Αρθρο με ουσια.

Αφήστε το σχόλιό σας