Αρχική Σελίδα

Ψίθυροι | Εκδόσεις Περιοδικών - Εφημερίδων | Ηπείρου 2, 66100 Δράμα | Τηλ: 25210 36 700 | info@psithiri.gr

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ


Άγγελος Κότιος

Καθηγητής Πανεπιστημίου Θεσσαλίας-Αντιπρύτανης

Η Δράμα προχωρά επιτέλους αποφασιστικά στην επίλυση του μεγάλου ζητήματος της διαχείρισης των απορριμμάτων

Στην συνέντευξη της εβδομάδας φιλοξενούμε έναν εκλεκτό Δραμινό, τον Καθηγητή Διεθνών και Ευρωπαϊκών Οικονομικών και Αναπτυξιακών Πολιτικών του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και εντεταλμένο Καθηγητή του Πανεπιστημίου Πειραϊκής κ. Άγγελο Κότιο.
Αναφέρθηκε σε πολλά και ενδιαφέροντα θέματα που αφορούν επίκαιρα ζητήματα του νομού μας αλλά και στην διάθεσή του για πιο ενεργή συμμετοχή στα πολιτικά δρώμενα της περιοχής μας.

-κ. Καθηγητά, παρουσιάσατε πριν λίγες ημέρες το επιχειρησιακό σχέδιο του δήμου Προσοτσάνης. Τι περιλαμβάνει;
-Είναι το επιχειρησιακό σχέδιο. Έχει μια συγκεκριμένη δομή η οποία προσδιορίζεται από τις σχετικές αποφάσεις του υπουργείου Εσωτερικών. Στοχεύει στην κατάρτιση ενός στρατηγικού αναπτυξιακού σχεδίου για έναν συγκεκριμένο ΟΤΑ με μακροπρόθεσμο ορίζοντα και εξειδίκευση των παρεμβάσεων στο πλαίσιο ενός 4ετούς προγραμματισμού.
Περιλαμβάνει δε τρεις κεντρικές ενότητες: Η πρώτη αναφέρεται στην καταγραφή της αναπτυξιακής κατάστασης και των αναπτυξιακών δυνατοτήτων της περιοχής, η δεύτερη στο αναπτυξιακό όραμα και στους στρατηγικούς αναπτυξιακούς στόχους και προτεραιότητες και η τρίτη στον προγραμματισμό των εξειδικευμένων έργων και παρεμβάσεων καθώς και στους δείκτες εκροών και αποτελεσμάτων ώστε να είναι εφικτή η αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της δημοτικής αρχής.
Το επιχειρησιακό σχέδιο χρειάστηκε για να ολοκληρωθεί 5 μήνες και εργάστηκαν 8 επιστήμονες από διάφορες ειδικότητες. Για μένα αποτελεί ξεχωριστή τιμή η ομόφωνη πρόταση συνεργασίας από το δημοτικό συμβούλιο της ιδιαίτερης πατρίδας μου.
Οφείλω να τονίσω ότι καθ' όλη την διάρκεια εκπόνησης του σχεδίου και ειδικότερα στο πλαίσιο της διαβούλευσης είχαμε την αμέριστη υποστήριξη όλων των παρατάξεων που εκπροσωπούνται στον δήμο καθώς και των φορέων και των πολιτών της περιοχής.
Εξάλλου μόνο έτσι ένα σχέδιο ανάπτυξης θα μπορέσει να είναι ρεαλιστικό και να τύχει της κοινωνικής αποδοχής της τοπικής κοινωνίας.

-Η ερευνητική σας ομάδα έχει αναλάβει την εκπόνηση μελέτης για χωροθέτηση ΧΥΤΑ στον νομό Δράμας. Πότε θα ολοκληρωθεί η μελέτη και τι ακριβώς θα περιλαμβάνει;
-Όπως γνωρίζετε κ. Φυλακτέ στο ζήτημα της διαχείρισης των στερών αστικών αποβλήτων το σύνολο της περιφέρειας εμφανίζει τρομακτική υστέρηση. Κατά την προσωπική μου άποψη η κύρια ευθύνη βαρύνει πρωτίστως τις περιφερειακές αρχές, δεδομένου ότι οι πόροι μέσω των διαδοχικών ΚΠΣ ήταν διασφαλισμένοι.
Είναι λυπηρό συγκριτικά η περιοχή μας να εξακολουθεί να αντιμετωπίζει αυτό το τόσο σοβαρό πρόβλημα το οποίο εξάλλου όπως γνωρίζετε τροφοδοτεί τον τελευταίο καιρό περιττές πολιτικές αντιπαραθέσεις και τριβές.
Η ΤΕΔΚ Δράμας αποφάσισε ομόφωνα να προχωρήσει ένα βήμα μπροστά και να αναλάβει πρωτοβουλίες επίλυσης του προβλήματος. Μια πρώτη ενέργεια είναι η χωροθέτηση ενός ΧΥΤΑ (Χώρου Υγειονομικής Ταφής Απορριμμάτων) παράλληλα και ανεξάρτητα σ' αυτήν την φάση από τον υφιστάμενο περιφερειακό σχεδιασμό διαχείρισης των απορριμμάτων και ως ένα βαθμό ανεξάρτητα από την συζήτηση που διεξάγεται για το ΚΔΑΥ και ΣΜΑ.
Αυτό φυσικά δεν αποκλείει ο χώρος ΧΥΤΑ, ΣΜΑ και ΚΔΑΥ να είναι ενιαίος. Οι δικές μας εργασίες βρίσκονται σε εξέλιξη και προκειμένου να συμβάλουμε στην επίλυση του προβλήματος επισπεύδουμε την μελέτη ώστε περί τα μέσα Ιουνίου να καταθέσουμε για διαβούλευση στην ΥΕΔΚ το πρώτο σχέδιο.
Εδώ θέλω να τονίσω ότι η ομάδα έργου της μελέτης λειτουργεί αποκλειστικά με επιστημονικά κριτήρια, δεν λαμβάνει αποφάσεις αλλά εισηγείται στις δημοκρατικά εκλεγμένες αρχές.

-Δεν δέχεστε πιέσεις; Φοβάστε μήπως γίνετε μέρους του προβλήματος; Πόσους χώρους θα εισηγηθείτε;
-Θα ξεκινήσω την απάντηση από το τελευταίο. Το πολυκριτηριακό υπόδειγμα που εφαρμόζουμε μετά από σχετική έρευνα πεδίου για να είναι χρήσιμο θα πρέπει να προτείνει τουλάχιστον 5 σημεία και να τα ιεραρχήσει αυτά στην βάση τεχνικών, περιβαλλοντικών, οικονομικών και κοινωνικών κριτηρίων. Με απλά λόγια θα υπάρξουν με διαφορετική βαθμολόγηση εναλλακτικά σενάρια.
Όμως στο σημείο αυτό θα ήθελα να τονίσω ότι με βάση την εμπειρία και από άλλες περιοχές της χώρα μας κρίνονται ως αντιφατικές και παράλογες οι όποιες αντιδράσεις χωροθέτησης ΧΤΥΑ. Και αυτά επειδή οι πολίτες συχνά δεν αντιδρούν στην δολοφονική λειτουργία χώρων ανεξέλεγκτης διάθεσης απορριμμάτων (ΧΑΔΑ) αλλά ανθίστανται στην λειτουργία μιας απόλυτα ελεγμένης διαδικασίας διαχείρισης.
Και αυτό συμβαίνει είτε από άγνοια είτε από την ανώφελη και αντιπαραγωγική πολιτικοποίηση ή κομματικοποίηση ενός σοβαρού περιβαλλοντικού προβλήματος.

-κ. Καθηγητά, αγωνιούμε στον τόπο μας για την παρατεταμένη αναπτυξιακή ύφεση και την έλλειψη επενδύσεων... Ποιο κατά την άποψή σας πρέπει να είναι το μοντέλο ανάπτυξης του νομού Δράμας;
-κ. Φυλακτέ, οι αναπτυξιακές προοπτικές του νομού μας αποτέλεσαν αντικείμενο δύο εξαιρετικών αναπτυξιακών συνεδρίων που διοργάνωσαν ο δήμος Δράμας και εν συνεχεία η νομαρχιακή αυτοδιοίκηση. Τα πορίσματα αυτών των συνεδρίων οφείλουν να ληφθούν σοβαρά υπόψιν στην κατάρτιση της στρατηγικής ανάπτυξης του μέλλοντος.
Επειδή το ερώτημα σας απαιτεί μια πολύ εκτενή απάντηση θα προσπαθήσω να συμπυκνώσω την προσωπική μου άποψη. Πιστεύω λοιπόν ότι ο νομός Δράμας, με βάση τα γεωγραφικά, γεωφυσικά, οικονομικά, κοινωνικά και τεχνικά χαρακτηριστικά του έχει προοπτικές ανάδειξής του σε έναν πράσινο νομό με άξονες την προστασία και ανάδειξη του περιβάλλοντος, την αγροτική παραγωγή με έμφαση στον αγροδιατροφικό κλάδο, την καθετοποίηση της τοπικής παραγωγής φυσικών και αγροτικών πόρων, την προσέλκυση μεταποιητικών μονάδων, με αιχμή τις νέες τεχνολογίες, την πλήρη αξιοποίηση των ιδιαίτερων τουριστικών πόρων που διαθέτει αλλά και την ανάπτυξη των σύγχρονων υπηρεσιών όπως είναι η εκπαίδευση, η υγεία, η πληροφορική, οι μεταφορές, το εμπόριο κα.
Όλα αυτά ασφαλώς προϋποθέτουν και την ολοκλήρωση όλων των δικτύων μεταφορών και ενέργειας. Επίσης ιδιαίτερα σημαντική είναι η προβολή της περιοχής, η ένταξή της σε υπερτοπικά και διεθνή δίκτυα συνεργασίας και ανταλλαγών, η αξιοποίηση της νέας γεωγραφικής θέσης που αποκτά στην ΝΑ Ευρώπη (άνοιγμα συνόρων). Απαιτείται μεγαλύτερος βαθμός εξωστρέφειας, στήριξη επιχειρηματικότητας, ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού και πάνω απ' όλα μια σύγχρονη τοπική διακυβέρνηση και σχεδιασμός.
Ίσως σημαντικότερη απ' όλα είναι η ενθάρρυνση των νέων ανθρώπων και η υποστήριξη αυτών να ενταχθούν στην παραγωγική διαδικασία. Η Δράμα πρέπει να αποκτήσει και πάλι την χαμένη αυτοπεποίθησή της. Όλα τα παραπάνω δεν υλοποιούνται δια μαγείας ούτε υπάρχουν μαγικές συνταγές.
Χρειάζεται χρόνος, σκληρή δουλειά και συνέπεια λόγων και έργων όσων εμπλέκονται στο τοπικό πολιτικό, κοινωνικό, οικονομικό γίγνεσθαι.

-Επί πολλά χρόνια διεκδικούμε την δημιουργία πανεπιστημίου στην Δράμα. Φαίνεται πως θα παραμείνει όνειρο για τις επόμενες γενιές. Είχαμε παρ' όλα αυτά την εξαγγελία ίδρυσης δύο τμημάτων ΤΕΙ. Ως πανεπιστημιακός και αντιπρύτανης έχετε συμμετάσχει σε διαδικασίες διαβούλευσης για την δημιουργία σχολών σε άλλες περιοχές της χώρας. Στην Δράμα ζητήθηκε η συνδρομή σας;
-Παρά την μεγάλη διάθεση για ανιδιοτελή προσφορά οφείλω μετά λύπης μου να πω ότι δεν μου εζητήθη η συμμετοχή σε ανάλογες ενέργειες. Παρ' όλα αυτά οφείλω να τονίσω ότι η όλη συζήτηση στον νομό μας για την ίδρυση πανεπιστημιακών τμημάτων υπήρξε ερασιτεχνική, αφελής και συγκεκαλυμμένη από πολιτικές σκοπιμότητες.
Δεν είχε στοιχεία ούτε ορθολογισμού, ούτε γνώσης των σχετικών διαδικασιών. Ένα νέο τμήμα για να ιδρυθεί χρειάζεται απόφαση της συγκλήτου του οικείου ΑΕΙ, εν συνεχεία εκπόνηση, μελέτη σκοπιμότητας-βιωσιμότητας, απόφαση θετική του ΣΑΠΕ και τέλος έγκριση από την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Παιδείας.
Απ' όσο γνωρίζω στην περίπτωση του νομού μας δεν εφαρμόστηκαν τα βήματα με την σειρά που τα ανέφερα. Και εδώ επιτρέψτε με να σημειώσω ότι πλην της ψυχολογικής ίσως επίδρασης, η ίδρυση ενός τμήματος ΑΕΙ σε μια πόλη του μεγέθους της Δράμας δεν μπορεί να έχει ουσιαστική αναπτυξιακή συμβολή, δημιουργεί όμως μεγάλα προβλήματα, στο ίδρυμα, στους διδάσκοντες και στους ίδιους τους φοιτητές.
Με βάση τα σημερινά δεδομένα θεωρώ ότι ρεαλιστικό στόχο συνιστά η αύξηση τμημάτων του ΤΕΙ και εν συνεχεία η αναγόρευσή του σε αυτοδιοικούμενο ΤΕΙ Δράμας. Εξάλλου τα ΤΕΙ είναι ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα και με βάση τον νέο νόμο μπορούν να αναπτύσσουν πλήρη ερευνητική και μεταπτυχιακή δραστηριότητα.

-Κλείνοντας να σας θέσω και ένα προσωπικό ερώτημα... Θα ασχοληθείτε ενεργότερα με την πολιτική κ. Κότιο;
-κ. Φυλακτέ, προσωπικά διατηρώ μαι ρομαντική σχέση με την ενεργό πολιτική. Ίσως είμαι αφελής αλλά πιστεύω ότι η ενασχόληση με την πολιτική συνιστά μια προσφορά στο κοινωνικό σύνολο και δεν είναι αυτοσκοπός. Πιστεύω στο δόγμα της αρχαίας ελληνικής δημοκρατίας με βάση το οποίο η ενασχόληση με την πολιτική αποτελεί πεδίο δράσης όσων έχουν καταξιωθεί στο επαγγελματικό και κοινωνικό στίβο.
Πιστεύω πως βλάπτει την δημοκρατία και μειώνει την αποδοτικότητα λειτουργίας του πολιτικού συστήματος όταν (όπως συμβαίνει δυστυχώς σε μεγάλο βαθμό σήμερα) η ενεργός πολιτική εκφυλίζεται σε προνομιακό πεδίο δράσης ατόμων χωρίς επαγγελματική εμπειρία, χωρίς διοικητικές ικανότητες, χωρίς γνώσεις της πολυπλοκότητας των σύγχρονων διαδικασιών, χωρίς όραμα και χωρίς πρόταξη του γενικού συμφέροντος.
Δυστυχώς οι αδυναμίες στις σύγχρονες δημοκρατίες ενισχύονται από φαινόμενα νεποτισμού, υπερκομματισμού και παρεμβάσεις στην λήψη αποφάσεων μεγάλων οικονομικών και εκδοτικών συμφερόντων.
Παρ' όλο που η ισχύουσα πολιτική κουλτούρα εμφανίζει συχνά εμπόδια στην είσοδο στην πολιτική ανθρώπων που είναι φορείς των παραπάνω αντιλήψεων προσωπικά και εφόσον διαπιστώσω την ύπαρξη κοινωνικής αποδοχής θα επιθυμούσα να ενταχθώ στην προσπάθεια προώθησης λύσεων των προβλημάτων του νομού μας.
Εάν αυτό υπαγορεύει την "έκθεσή" μου στην ετυμηγορία του Δραμινού λαού, τότε ναι.

ΑΦΗΣΤΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΑΣ